Мезолит пен ертеголоцендік кезең мәдениеттерін айқындаушы факторлар мәселесі (Journal of history-rus, 2019)
Бұл ма қа ла да ме зо лит пен ер те го ло цен дәуірі нің мә се ле ле рі мен ай қын дау шы фак тор ла ры ту ра лы айтыла ды. Го ло цен дәуірі нің айқын дау шы көр сет кіш те рі си пат та лып, бұл мә се ле нің зерт те лу дең гейі мен қыс қа ша Қа зақ стан ме зо лит тік комп лекс те рі нің зерт те лу дең гейі баян да ла ды. Со ны мен қа тар, Қа зақ стан аума ғы на тән өзін дік ме золит тік мә де ниет үл гі ле рі орын ал ды. Го ло цен ке зе ңі не жа та тын Атба сар, Ма хан жар, Кель те ми нар мә де ниет те рі нің ге не зи сі ме зо лит дәуірі нен бас тау ала ды. Қа зақ стан дық ме зо лит пен ер те го ло цен комп лес те рі өз де рі нің ор на ла су те ри то риясы на қа рай тас құ рал дар жиын ты ғы ко лек цияла ры әр түр лі бо лып кез де се ді. Қа зақ стан да ғы ме зо лит тік ес ке рт кіш тер аз ды ғы нан сол дәуір дің мер зім деу мен кезең деуін жа сау мүм кін бол май отыр. Атал мыш ес ке рт кіш тер дің жасын анық тау мә се ле сі әр дай ым са лыс тыр ма лы жә не ұқ сас тық ана лиз жа сау жол да ры мен іс ке асы рыл ды.